InstaGranny: Teaching Older Adults About Social Media

Ho can older adults in Europe be moilized to sfely partake and benefit from social media

“Older adults should first be educated in how to use devices, before they could start learning how to use social media. (…) workshops with a personal approach and individual assistance prove the most effective. The most suitable location to organise the workshop is a local community.”

Studenten Europese Studies van de Haagse Hogeschool deden een onderzoek naar ‘How can older adults in Europe be mobilized to safely partake and benefit from social media’. Een van hun, Ruben Vermeer, interviewde mij via Skype. Ik doe graag mee aan dat soort onderzoeken, want het is prettig om kennis en ervaring te delen. Ik ben natuurlijk altijd nieuwsgierig naar de resultaten: wat komt er uit, wat kunnen we er meer mee en wat kan ík er nog mee. In dit rapport zie ik voldoende handgrepen!

Hieronder deel ik de Samenvatting. Wil je het hele onderzoek lezen, dan kan dat via deze link naar het rapport  Instagranny, Teaching Older Adults About Social Media (pdf).

Executive Summary

This report provides a study and analysis of the question: ‘How can older adults in Europe be mobilized to safely partake and benefit from social media?’ This question was divided in sub questions regarding older adults’ perceived notions of social media, the benefits and barriers of it and the most effective way to educate them in the medium. Desk- and field research were used to study the topic. Interviews were conducted with: independent expert Annet van Betuw and Pauline Power of Age Action Ireland, who both provide social media training for older adults.

A limited questionnaire was conducted among 50 older adults in the Netherlands. Moreover a focus group with four older adults was organised. Both the focus group and the survey provided helpful data on older adults perceived notion of social media. The lack of privacy was perceived as the main risk of the use of social media, followed by cybercrime.

Through desk research it was established that social media provides a means for older adults to increase their wellbeing, health and cognitive capability, while decreasing loneliness. Moreover, the academic sources showed that older adults were more positive towards social media, when they had more knowledge about it.

When it comes to the most effective method to educate older adults in social media, the interviews provided great insights. It was established that older adults should first be educated in how to use devices, before they could start learning how to use social media. The report concludes that workshops with a personal approach and individual assistance prove the most effective. The most suitable location to organise the workshop is a local community, since it would be more accessible for older adults.

Steeds meer senioren gaan meteen mobiel

Zie je het ook? Steeds meer ouderen, die voor het eerst op internet gaan, slaan een pc of laptop over en gaan meteen naar een smartphone. Tot voor kort dacht ik dat ze vooral een tablet en liefst een IPad gingen gebruiken, maar nee, een smartphone. Ze willen WhatsAppen.

logo WhatsApp

Oma online

Ik zag het in workshops ‘Oma online’, Social media voor senioren, die ik in samenwerking met Vodafone en NederlandCares eind 2015 en begin 2016 gaf. Deelnemers konden hun mobiele apparaat meenemen en daar ná mijn inleiding over social media aan vrijwilligers vragen over stellen. Heel praktisch over apps, knoppen, sms’en en WhatsApp. Vrijwel iedereen had een mobiel apparaat bij zich en vaak was dat een smartphone. Ja, logisch, dacht ik, een campagne van Vodafone. 1 en 1 is 2. Maar was het toeval? Cijfers hierover kon ik (nog) niet vinden, dus of mijn observatie goed was, wist ik niet. Hierna ging ik er op letten en polste een paar mensen die nog niet zo lang een smartphone hadden.

Meedoen

Gebruikten ze ook een pc of laptop? Of een tablet? De een wel, de ander niet. Het was geen echt onderzoek, dus dit soort antwoorden kon ik verwachten. Maar die smartphone, lukte het, was het moeilijk, was het leuk? “Flink oefenen en proberen, want ik wil meedoen,” vertelde een mevrouw. Een ander legde uit dat die tablet leuk is, maar dat het gewoon teveel is. De kinderen stuurden berichten via zo’n telefoon en die wilde hij lezen. Ik knikte; het is hetzelfde als bij social media: willen weten wat er gebeurt, maar zelf bepalen wát je er mee doet. Wat je niet snapt kun je opzoeken, vragen of domweg proberen. En ja, jongeren zijn sneller, maar die zijn er dan ook mee opgegroeid.

WhatsApp

Dát ouderen steeds meer op internet en social media te vinden zijn, is bekend. Ik denk ondertussen dat de groep ouderen, die een pc of laptop niet nodig vinden en het plezier van tablets en smartphones ontdekken, wel eens flink kan groeien.

O ja, ik wilde natuurlijk ook weten wat ze doen met de smartphone? Bellen? Ja, ook. En wat apps gebruiken zoals buienradar. Maar vooral ‘appen’ via WhatsApp. Het zijn net jongeren.

= = =

Meer lezen?

 

Computer- en tabletles voor ouderen

alleszelf

Temidden van alle hectiek rond ‘OmaOnline‘ verscheen in december op AllesZelf mijn blog over ‘Computerles voor ouderen, van gratis tot betaald’. Het was een bijgewerkt blog, want de belangstelling en aanbod sinds het eerste blog in maart 2015 was enorm toegenomen. Leuk om zo’n update te maken, maar achter een onderdeel kreeg ik niet echt de vinger: wat gebeurt er in buurt-wijk-clubhuizen?

Met mijn workshops speciaal voor senioren, maar ook de meer ‘algemene’ introducties, presentaties of LinkedIn-workshops (even reclame maken 🙂 ) kom ik op veel plekken. Het viel me al een tijdje op dat er veel vraag is naar begeleiding bij het bedienen van ‘apparaten’ en de eerste stappen op internet. Het overzicht op AllesZelf speciaal voor ouderen komt dan ook niet uit de lucht vallen. Tijdens de workshops die ik ism Vodafone en NederlandCares in december en januari geef, merkte ik dat er allerlei inloopochtenden en computercursussen zijn, die ik niet in algemene overzichten terug vindt. Ze zijn bovendien vaak op mensen uit de buurt gericht, niet speciaal voor ouderen.

Ik heb bij het samenstellen van het blog een poging gedaan om er een overzicht van te maken, maar het is niet te doen. Daarom verwijs ik in het algemeen naar buurt-wijk-clubhuizen. Gelukkig kwamen er al snel aanvullingen van lezers. Leuk!  Weet jij van een cursus of geef jij een cursus? Misschien wil je die onderaan het blog op AllesZelf vermelden? Dank je wel!

* * *

Blijf op de hoogte!
Schrijf je in voor mijn nieuwsbrief:
tweewekelijks gratis tips over social media.
Praktisch, laagdrempelig, kort en krachtig.

Oma Online

(Dit bericht verscheen eerder in mijn nieuwsbrief van 23 november 2015)

 

“Opa en oma willen ook appen!” aldus Vodafone. Daar ben ik het natuurlijk helemaal mee eens. Des te leuker dat ik mee mag doen met de actie Oma Online (ook voor niet-opa’s en oma’s). Zo zit bijvoorbeeld mijn boek Social media voor senioren in het ‘starterspakket’.

 

Overigens lanceert Vodafone een prachtige korte film over kleinzoon Rodney, die de 80jarige tweelingzussen Gerrie en Truus helpt om elkaar na 26 jaar voor het eerst weer te zien via een speciale video-belverbinding.
 

 

* * *

Andere links:

Meer senioren op social media, maar lukt het wel?

“Deelname aan sociale netwerken vooral hoger bij 45-plussers” vertelt het CBS op zijn site. Het zijn cijfers over 2014. Eigenlijk staat hier wat we al wisten, maar ik vind het toch altijd prettig om het in cijfers bevestigd te krijgen.

Maar ik wil meer weten. Wat doen we er, kunnen we het goed genoeg (hoe digivaardig zijn we) en hoe gaat het met senioren. Anders gezegd: hoe kan het dat 1/3 van de 75plussers die op internet actief zijn (zie voetnoot*, dit gaat over internetgebruikers!) gebruik maakt van social media en ik om me heen een enorme vraag naar technische ondersteuning zie.

 Gebruik-van-sociale-netwerken-naar-leeftijd-15-06-29

75-plussers zijn niet te oud voor sociale netwerken

Eerst de cijfers uitgewerkt. Uit de tabel hierboven (van de CBS-site) blijkt, dat 65-75 jarigen die internet gebruiken en vooral 75-plussers steeds actiever zijn op social media! Het gebruik van 65-75 jarigen is in twee jaar meer dan verdubbeld: van 23 naar 47%. Dus bijna de helft van deze groep gebruikt een of meer sociale netwerken. En de 75-plussers komen eraan! In 2012 zat 9% op een of meer sociale netwerken, in 2014 was dat 29%. Met andere woorden: bijna 1/3 van de 75-plussers. Het is een groei van 300% in bijna twee jaar. ‘Ik ben te oud’ gaat nu echt niet meer op. Let wel, dit is 2014. We zijn nu ruim in 2015, dat betekent dat het gebruik nog meer gestegen zal zijn.

Er wringt iets

Ook al gebruik je internet, ben je aan het skypen, facebooken of whatsappen, dat wil nog niet zeggen dat je computervaardig of internetvaardig bent. Het CBS heeft ook dit gemeten; de resultaten zijn via de website in het rapport ‘Ict kennis economie 2015’ na te lezen. Onderstaande afbeelding is daaruit afkomstig. Daarin staat wát internetactiviteiten zijn. In de toelichting staat dat ‘veel internetvaardigheden’ inhoudt, dat iemand tenminste 5 van de vermelde activiteiten heeft verricht. Een kwart internetters heeft veel, een kwart doorsnee en ruim vier op de tien internetgebruikers weinig vaardigheden.

internetvaardigheden2014_cbs

En hoe zit het nou met ouderen? Vroeg ik me af. Want ik ben blij met de geconstateerde groei van gebruik van social media voor senioren, maar ik zie ook de enorme vraag naar hulp bij gebruik van ‘apparaten’ en internet. Het antwoord op digivaardigheid bij senioren vind ik in een ander overzicht: Internetvaardigheden naar persoonskenmerken.

internetvaardigheden2014_persoonskenmerken_cbs

Een kleine groep van de 65plussers is internetvaardig, een iets grotere groep is ‘doorsnee’, maar de grootste groep van de internetgebruikers heeft geen of weinig vaardigheden. Bij de 75plusssers meer dan de 65-75-jarigen.

Uit de cijfers van het CBS blijkt ook dat er een groei is in internetvaardigheid, maar de groep met weinig of geen vaardigheden is in 2014 nog groot. Ik verwacht dat de groei doorgaat, maar dat voorlopig de vraag naar hulp en ondersteuning blijft bestaan.

Als we dit serieus nemen, dan moeten we actief senioren ondersteunen en de fysieke mogelijkheden daarvoor bieden. Dat varieert van Wifi in alle zorginstellingen, opleiding van mantelzorgers, doorgaan en uitbreiding van bestaande computerondersteuning aan zelfstandig wonenden, tot alertheid en kennisverbreding van zorgverleners.

Voetnoot:
* 2013: 2 op de 10 75plussers dagelijks op internet http://www.cbs.nl/nl-NL/menu/themas/vrije-tijd-cultuur/publicaties/artikelen/archief/2013/2013-4005-wm.htm;
*een derde van de 75plusssers gebruikt internet: http://www.cbs.nl/nl-NL/menu/themas/vrije-tijd-cultuur/publicaties/artikelen/archief/2013/2013-3834-wm.htm 

Aanvullende informatie: