Ben jij er klaar voor als een journalist belt?

toename senioren online

Bron CBS

In het nieuws

Dat was leuk: geïnterviewd worden door de Volkskrant, NPO Radio 1  Journaal en RTL Z online. Was ik er klaar voor? Ja. Had ik het verwacht? Mwah. Ik heb geen glazen bol, maar dat ze juist mij toen belden vond ik erg leuk. Mijn advies: ken je markt, volg wat er gebeurt en zorg ervoor dat jij iets extra’s weet, waardoor je wat langer op het netvlies blijft hangen. Oh ja, zorg er ook voor, dat je vindbaar bent via Google en social media!

CBS: ouderen nog meer online en op social media

Het CBS publiceerde op zaterdag 30 december 2017 de resultaten van haar onderzoek Steeds meer ouderen op sociale media. Toevallig publiceerde ik de week ervoor mijn blog ‘Senioren nog meer online in 2018’. Hoewel, toevallig… Het nieuwe jaar kwam eraan en ik kon op mijn vingers natellen, dat er weer publicaties zouden komen over het stijgend gebruik van internet en social media door senioren. Ik weet aardig wat er online en op social media gebeurt en wat ‘senioren’ (én jongeren!) daar doen en vond het wel leuk nu eens zelf een toekomst te voorspellen. Waarzegger ben ik niet, wel kenner, duider. Het scheelt natuurlijk dat ik nogal wat senioren online en offline tegenkom; ik heb er een gewoonte van gemaakt om zo af en toe eens door te vragen over wat ze doen, ergens van vinden of waarom ze er juist niks van willen weten. Wat ik niet wist, was dat het CBS dit zou publiceren. Maar toen een journaliste me opbelde over het onderzoek, dat ze onder embargo hadden gekregen, zat ik achter mijn telefoon te knikken. Ja, natuurlijk, dacht ik, het zat eraan te komen. De tijd van het jaar? Een feeling? Vond het CBS het ook een mooi tijdstip? Voor mij was het meer een soort ritme, waardoor ik ‘automatisch’ wist dat dit eraan kwam. Alleen de exacte datum wist ik niet.

Geef wat extra’s

Enfin, wat ik wil zeggen: ik was er klaar voor, ik had mijn gegevens van vorige onderzoeken en andere blogs paraat of makkelijk bij de hand via mijn iPad en wist allang (zie dat vorige blog) dat senioren dus meer gebruik maakten van internet en social media. Daardoor kon ik ook extra informatie geven over het grotere gebruik van smartphones en het relatief makkelijke WhatsApp, erop wijzen dat ouderen net als jongeren gewoon nieuwsgierig zijn en dat sociale media slechts een middel zijn om eenzaamheid tegen te gaan. Dus is mijn  nieuwjaarswens voor jou: zorg dat je er klaar voor bent! Jij bent de deskundige op jouw gebied en die journalist wil van jou iets weten.

* * *

Dat kan ook:
een workshop sociale media via de telefoon
.
Ook voor niet-senioren

 

Senioren nog meer online in 2018!

Opa is er nog niet, hij zit nog op Facebook

Opa is wat later, hij zit nog op Facebook

Verbaasd over de verbazing

Zo, dat is nog eens een gewaagde voorspelling: senioren nog meer online in 2018. Grapje. Natuurlijk weet iedereen dat ondertussen. Maar het geeft wel weer hoe ik in 2017 verbaasd was over de nog steeds bestaande verbazing, toen bijvoorbeeld dit gepubliceerd werd:

Mijn eerste goede voornemen

Een heel grote groep senioren, ouderen, jongere ouderen, is al lang op internet. Ik ben echt niet de enige die in de jaren 90 online ging en ik ben ook echt niet de enige die ‘snapt’ hoe het werkt. Maar ik geef toe, de grote groep moest toen nog komen. Bovendien zijn ook er ook nu nogal wat mensen, dus ook ouderen, die niet op internet willen of kunnen, zoals het CBS al in 2016 constateerde: Acht procent van de Nederlanders nooit op internet. De weerstand is jammer, maar alle bagger die langskomt op Twitter en Facebook, maakt het er voor mij bij discussies niet makkelijker op. Laat staan alle berichten over hacks, nepnieuws en onbetrouwbare e-mails. Eén goed voornemen voor 2018 heb ik al: doorgaan met mensen waarschuwen voor fake, haatzaaiers melden en hierover blijven bloggen.

Meteen mobiel, maar hoe werkt het eigenlijk

Er zijn steeds meer senioren, die bij hun eerste online stappen de pc overslaan en meteen naar tablet of smartphone gaan. Ik schreef er al in 2016 een blog over: Steeds meer senioren gaan meteen mobiel.  Ik ben nieuwsgierig en als ik de kans krijg, wil ik wat meer weten van nieuwkomers op smartphones, vooral als me vrolijk of wat bozig verteld wordt dat die social media en dat stomme Facebook of Instadinges niks zijn. “Dus ook geen WhatsApp?” vraag ik dan. Oh, dat natuurlijk wel, het is vaak reden nummer één om een smartphone te kopen. En dat WhatsApp is zo handig en makkelijk. Ondertussen kijken ze me aan… het daagt. Oh, dat is ook een social medium. Ja. Het enige wat bij deze ouderen ontbreekt is wat extra kennis. Daar ben ik voor, maar ook al die mensen die in bibliotheken, clubhuizen, ouderenorganisaties en bij andere initiatieven cursussen geven. De vraag neemt alleen maar toe.

Het zijn net jongeren

Zullen we dan vanaf nu accepteren dat natuurlijk óók ‘senioren’ op internet zijn, social media gebruiken en talloze cursussen volgen om die stomme apparaten te leren beheersen? Ze doen hetzelfde als jongeren, alleen in een ander tempo, met andere kennis en ervaring, maar met dezelfde nieuwsgierigheid.

Ik wens jou en de jouwen een heel goede kerst, een spetterend uiteinde en een gezond en gelukkig 2018!

bewegende eland met krans

InstaGranny: Teaching Older Adults About Social Media

Ho can older adults in Europe be moilized to sfely partake and benefit from social media

“Older adults should first be educated in how to use devices, before they could start learning how to use social media. (…) workshops with a personal approach and individual assistance prove the most effective. The most suitable location to organise the workshop is a local community.”

Studenten Europese Studies van de Haagse Hogeschool deden een onderzoek naar ‘How can older adults in Europe be mobilized to safely partake and benefit from social media’. Een van hun, Ruben Vermeer, interviewde mij via Skype. Ik doe graag mee aan dat soort onderzoeken, want het is prettig om kennis en ervaring te delen. Ik ben natuurlijk altijd nieuwsgierig naar de resultaten: wat komt er uit, wat kunnen we er meer mee en wat kan ík er nog mee. In dit rapport zie ik voldoende handgrepen!

Hieronder deel ik de Samenvatting. Wil je het hele onderzoek lezen, dan kan dat via deze link naar het rapport  Instagranny, Teaching Older Adults About Social Media (pdf).

Executive Summary

This report provides a study and analysis of the question: ‘How can older adults in Europe be mobilized to safely partake and benefit from social media?’ This question was divided in sub questions regarding older adults’ perceived notions of social media, the benefits and barriers of it and the most effective way to educate them in the medium. Desk- and field research were used to study the topic. Interviews were conducted with: independent expert Annet van Betuw and Pauline Power of Age Action Ireland, who both provide social media training for older adults.

A limited questionnaire was conducted among 50 older adults in the Netherlands. Moreover a focus group with four older adults was organised. Both the focus group and the survey provided helpful data on older adults perceived notion of social media. The lack of privacy was perceived as the main risk of the use of social media, followed by cybercrime.

Through desk research it was established that social media provides a means for older adults to increase their wellbeing, health and cognitive capability, while decreasing loneliness. Moreover, the academic sources showed that older adults were more positive towards social media, when they had more knowledge about it.

When it comes to the most effective method to educate older adults in social media, the interviews provided great insights. It was established that older adults should first be educated in how to use devices, before they could start learning how to use social media. The report concludes that workshops with a personal approach and individual assistance prove the most effective. The most suitable location to organise the workshop is a local community, since it would be more accessible for older adults.

Meer senioren op social media, maar lukt het wel?

“Deelname aan sociale netwerken vooral hoger bij 45-plussers” vertelt het CBS op zijn site. Het zijn cijfers over 2014. Eigenlijk staat hier wat we al wisten, maar ik vind het toch altijd prettig om het in cijfers bevestigd te krijgen.

Maar ik wil meer weten. Wat doen we er, kunnen we het goed genoeg (hoe digivaardig zijn we) en hoe gaat het met senioren. Anders gezegd: hoe kan het dat 1/3 van de 75plussers die op internet actief zijn (zie voetnoot*, dit gaat over internetgebruikers!) gebruik maakt van social media en ik om me heen een enorme vraag naar technische ondersteuning zie.

 Gebruik-van-sociale-netwerken-naar-leeftijd-15-06-29

75-plussers zijn niet te oud voor sociale netwerken

Eerst de cijfers uitgewerkt. Uit de tabel hierboven (van de CBS-site) blijkt, dat 65-75 jarigen die internet gebruiken en vooral 75-plussers steeds actiever zijn op social media! Het gebruik van 65-75 jarigen is in twee jaar meer dan verdubbeld: van 23 naar 47%. Dus bijna de helft van deze groep gebruikt een of meer sociale netwerken. En de 75-plussers komen eraan! In 2012 zat 9% op een of meer sociale netwerken, in 2014 was dat 29%. Met andere woorden: bijna 1/3 van de 75-plussers. Het is een groei van 300% in bijna twee jaar. ‘Ik ben te oud’ gaat nu echt niet meer op. Let wel, dit is 2014. We zijn nu ruim in 2015, dat betekent dat het gebruik nog meer gestegen zal zijn.

Er wringt iets

Ook al gebruik je internet, ben je aan het skypen, facebooken of whatsappen, dat wil nog niet zeggen dat je computervaardig of internetvaardig bent. Het CBS heeft ook dit gemeten; de resultaten zijn via de website in het rapport ‘Ict kennis economie 2015’ na te lezen. Onderstaande afbeelding is daaruit afkomstig. Daarin staat wát internetactiviteiten zijn. In de toelichting staat dat ‘veel internetvaardigheden’ inhoudt, dat iemand tenminste 5 van de vermelde activiteiten heeft verricht. Een kwart internetters heeft veel, een kwart doorsnee en ruim vier op de tien internetgebruikers weinig vaardigheden.

internetvaardigheden2014_cbs

En hoe zit het nou met ouderen? Vroeg ik me af. Want ik ben blij met de geconstateerde groei van gebruik van social media voor senioren, maar ik zie ook de enorme vraag naar hulp bij gebruik van ‘apparaten’ en internet. Het antwoord op digivaardigheid bij senioren vind ik in een ander overzicht: Internetvaardigheden naar persoonskenmerken.

internetvaardigheden2014_persoonskenmerken_cbs

Een kleine groep van de 65plussers is internetvaardig, een iets grotere groep is ‘doorsnee’, maar de grootste groep van de internetgebruikers heeft geen of weinig vaardigheden. Bij de 75plusssers meer dan de 65-75-jarigen.

Uit de cijfers van het CBS blijkt ook dat er een groei is in internetvaardigheid, maar de groep met weinig of geen vaardigheden is in 2014 nog groot. Ik verwacht dat de groei doorgaat, maar dat voorlopig de vraag naar hulp en ondersteuning blijft bestaan.

Als we dit serieus nemen, dan moeten we actief senioren ondersteunen en de fysieke mogelijkheden daarvoor bieden. Dat varieert van Wifi in alle zorginstellingen, opleiding van mantelzorgers, doorgaan en uitbreiding van bestaande computerondersteuning aan zelfstandig wonenden, tot alertheid en kennisverbreding van zorgverleners.

Voetnoot:
* 2013: 2 op de 10 75plussers dagelijks op internet http://www.cbs.nl/nl-NL/menu/themas/vrije-tijd-cultuur/publicaties/artikelen/archief/2013/2013-4005-wm.htm;
*een derde van de 75plusssers gebruikt internet: http://www.cbs.nl/nl-NL/menu/themas/vrije-tijd-cultuur/publicaties/artikelen/archief/2013/2013-3834-wm.htm 

Aanvullende informatie:

 

CBS vertelt: bijna de helft 65-75 jarigen en 1/3 van de 75-plussers op sociale netwerken

2014: “Deelname aan sociale netwerken vooral hoger bij 45-plussers” vertelt het CBS op zijn site*. Eigenlijk wordt hier bevestigd wat we al wisten, maar ik vind het toch altijd prettig om de cijfers te zien.

 

socialenetwerken_cbs2014_juni15

 

75-plussers zijn niet te oud voor sociale netwerken

Er wordt nog iets bevestigd: de enorme toename van het gebruik van social media door 65-75 jarigen en vooral door de 75-plussers! Het gebruik van 65-75 jarigen is in twee jaar meer dan verdubbeld: van 23 naar 47%. Dus bijna de helft van deze groep gebruikt een of meer sociale netwerken. En de 75-plussers komen eraan! In 2012 zat 9% op een of meer sociale netwerken, in 2014 was dat 29%. Met andere woorden: bijna 1/3 van de 75-plussers. ‘Ik ben te oud’ gaat nu echt niet meer op. Let wel, dit is 2014. We zijn nu ruim in 2015. Ik kan nu al niet wachten op de volgende cijfers!

* Het gaat hier om de internetgebruikers, dus niet ‘de’ 45plussers

* * *